Quritilgan meva sohasida mahsulot sifatini oshirish, begona jismlarni ajratish va qadoqlashdan oldin oziq-ovqat xavfsizligini taʼminlash uchun zamonaviy saralash tizimlari qoʻllaniladi. Mayiz, quritilgan oʻrik, anjir, xurmo, olxoʻri, quritilgan pomidor va shunga oʻxshash mahsulotlarda faqat yuvish va kalibrlash yetarli emas; ayniqsa eksportga ishlaydigan korxonalarda mahsulot qadoqlashdan oldin sinchiklab tekshirilishi kerak.
Shu bosqichda rentgen apparati, lazerli saralagich, optik saralagich va metall detektori ishga tushadi. Ular odatda liniya oxirida, yaʼni tozalash, yuvish, kalibrlash va qoʻlda saralashdan keyin va yakuniy qadoqlashdan oldin oʻrnatiladi.
01
Saralash tizimi nima va liniyada qayerda turadi?
Saralash tizimi mahsulotni belgilangan sifat mezonlari boʻyicha avtomatik ajratadigan uskunalarning umumiy nomi. Quritilgan meva sohasida u quyidagilar uchun ishlatiladi:
- 01begona jismlarni ajratish,
- 02rang nuqsonlarini aniqlash,
- 03shakl va oʻlchamni tekshirish,
- 04nuqsonli mahsulotni chiqarish,
- 05tosh, plastik, shisha va metallni aniqlash,
- 06mahsulot sifatini standartlashtirish.
Texnologiya tanlovi mahsulot turiga va ajratilishi kerak boʻlgan nuqsonga bogʻliq. Lazerli saralagich yuza va rang nuqsonlarini aniqlasa, rentgen apparati mahsulot ichidagi yoki mahsulot rangidagi baʼzi zich begona jismlarni topa oladi. Shu sababli zamonaviy korxonalarda bir-birini toʻldiradigan texnologiyalar birga ishlatiladi.
Quritilgan meva liniyasida jarayonlar ketma-ketligi odatda quyidagicha boʻladi; liniya joylashuvi mahsulot va mijoz talablariga qarab oʻzgaradi:
- 01taʼminlash,
- 02yuvish,
- 03tosh va qumni ajratish,
- 04bandni ajratish,
- 05kalibrlash,
- 06yuzadagi suvni ketkazish,
- 07qoʻlda saralash,
- 08lazerli yoki optik saralagich,
- 09rentgen nazorati,
- 10metall detektori,
- 11tortish,
- 12qadoqlash.
Qoʻlda saralash bosqichida mahsulot yoritilgan saralash konveyeri ustidan oʻtadi va operatorlar nuqsonli donalarni ajratib oladi. Avtomatik saralash bu bosqichni almashtirmaydi, uni toʻldiradi.
02
Rentgen apparati nima vazifani bajaradi?
Rentgen apparati mahsulotdan oʻtayotgan nurlar yordamida zichlik farqini tahlil qilib, begona jismlarni aniqlaydi. Quritilgan meva sohasida asosan qadoqlashdan oldin oziq-ovqat xavfsizligi uchun ishlatiladi va metall, shisha, tosh, keramika, zich plastik boʻlaklari hamda suyakka oʻxshash zich jismlarni topadi.
Uning muhim afzalligi shundaki, begona jism mahsulot bilan bir xil rangda boʻlsa ham, zichlik farqi orqali aniqlanadi. Masalan, mayiz orasidagi mayda tosh rangi boʻyicha donaga juda oʻxshashi mumkin va optik tizim uni har doim ajrata olmaydi; rentgen esa zichlik farqidan foydalanadi.
Qadoqlash liniyalarida rentgen
Rentgen tizimlari koʻpincha soʻnggi sifat nazorati nuqtasida, mahsulot tortish va qadoqlash mashinasiga borishidan oldin oʻrnatiladi. Qadoqlangan mahsulotni ham rentgendan oʻtkazish mumkin. Shu bilan yakuniy qadoqqa begona jism tushish xavfi kamayadi; bu yirik chakana savdo tarmoqlari, eksport mijozlari va qatʼiy oziq-ovqat xavfsizligi talab qiladigan xaridorlar uchun muhim.
03
Lazerli saralagich, optik saralagich va saralash mashinasi
Lazerli saralagich
Lazerli saralagich mahsulot yuzasini tahlil qilib, nuqsonli donalar va begona jismlarni avtomatik ajratadi. Oddiy kamera tizimidan farqli ravishda u faqat rangga emas, yuzaning tuzilishi va yorugʻlikni qaytarish xususiyatiga ham qaraydi. Quritilgan mevada rangi buzilgan, magʻorlagan yoki shikastlangan donalar, band va oʻsimlik qoldiqlari, plastik boʻlaklari va yuzasi boshqacha boʻlgan begona materiallarni ajratadi.
Lazerli va optik saralagich farqi
Optik saralagich odatda yuqori aniqlikdagi kameralar bilan rang, shakl va oʻlchamni baholaydi. Lazerli saralagich esa yorugʻlikning yuzadan qaytishidan foydalanib, baʼzi begona jismlar va yuza nuqsonlarini aniqroq ajratadi. Shuning uchun baʼzi zamonaviy mashinalarda kamera va lazer birga ishlaydi va rang, oʻlcham, shakl, yuza tuzilishi hamda begona jism xususiyatlari bir vaqtda baholanadi.
Saralash mashinasi
Saralash mashinasi mahsulotni sifat sinflariga ajratadi yoki nuqsonli mahsulotni liniyadan chiqaradi. Yuqori quvvatli liniyalarda qoʻlda saralashni qoʻllab-quvvatlaydi: nuqsonni aniqlaydi, begona jismni ajratadi, sifatni standartlashtiradi, operator yukini kamaytiradi va qadoqlashdan oldin nazoratni taʼminlaydi. Mashinalar RGB kamera, yuqori aniqlikdagi kamera, lazer, infraqizil, NIR va multispektral tasvirlash bilan ishlashi mumkin.
04
Mahsulot boʻyicha saralash: mayiz, oʻrik, anjir va xurmo
Mayiz
Mayiz ichida band, tosh, qum, quruq barg, plastik, shisha, boshqa rangdagi donalar va ezilgan yoki shikastlangan donalar boʻlishi mumkin. Shu sababli mayiz qayta ishlash liniyasida mexanik tozalashdan keyin lazerli yoki optik saralagich ishlatish sifatni sezilarli oshiradi, oxirida rentgen va metall detektori esa oziq-ovqat xavfsizligi uchun qoʻshimcha nazorat beradi.
Quritilgan oʻrik
Oʻrik korxonalarida saralagichlar rang farqlarini, qoraygan va ezilgan donalarni, begona jismlarni va past sifatli mahsulotni ajratadi. Kamera va lazerning birga ishlashi ayniqsa premium sifatli quritilgan oʻrik ishlab chiqarishda foydali.
Quritilgan anjir
Anjirda sifat nazorati nozikroq. Saralagich tashqi yuzani tekshirib nuqsonli donalarni ajratadi, rentgen esa meva ichidagi baʼzi begona jismlarga qarshi qoʻshimcha xavfsizlik beradi. Shuning uchun anjir qadoqlash liniyalarida optik saralagich, rentgen va metall detektori birga ishlatilishi mumkin.
Xurmo
Xurmo korxonalarida saralagichlar mahsulotni rang, oʻlcham, shakl va yuza nuqsonlariga qarab sinflaydi. Yuqori quvvat va bir xil kalibrlash talab qilinganda avtomatik saralash xurmo qadoqlash liniyalarida aniq afzallik beradi.
05
Metall detektori va rentgen farqi
Metall detektori mahsulot ichidagi temir, zanglamas poʻlat, alyuminiy va boshqa metall boʻlaklarini aniqlaydi. Quritilgan meva qadoqlash liniyalarida u odatda soʻnggi nazorat nuqtalaridan biri: mahsulot yoki paket undan oʻtadi, metall topilsa tizim uni avtomatik ajratadi yoki liniyani toʻxtatadi.
| Metall detektori | Rentgen apparati | |
|---|---|---|
| Nimaga qaratilgan | Faqat metall begona jismlar | Zichlik farqi bor begona jismlar |
| Nimalarni aniqlaydi | Temir, zanglamas poʻlat, alyuminiy | Metall, tosh, shisha, keramika va baʼzi zich jismlar |
| Liniyadagi oʻrni | Qadoqlashdan oldin yoki qadoqlangan mahsulotda | Qadoqlashdan oldin yoki qadoqlangan mahsulotda |
Shu sababli yuqori oziq-ovqat xavfsizligini koʻzlagan korxonalarda rentgen va metall detektori bir-birining oʻrnini bosuvchi emas, bir-birini toʻldiruvchi tizimlar sifatida ishlatiladi.
06
Toʻliq saralash va qadoqlash liniyasi
Qadoqlash mahsulot isteʼmolchiga yetib borishidan oldingi soʻnggi bosqichlardan biri, shuning uchun sifat nazorati qadoqlash liniyasiga birlashtirilishi muhim. Saralash sifatni standartlashtiradi, begona jism xavfini va qoʻlda nazorat yukini kamaytiradi, quvvatni oshiradi, eksport standartlariga moslashishni osonlashtiradi va mijoz shikoyatlari xavfini pasaytiradi. Zamonaviy liniyada quyidagilar birga ishlatilishi mumkin:
- 01taʼminlovchi konveyer,
- 02lazerli saralagich,
- 03optik saralagich,
- 04rentgen apparati,
- 05metall detektori,
- 06tortish tizimi,
- 07qadoqlash mashinasi,
- 08karton yopish,
- 09tayyor mahsulot konveyeri.
Bu tizimlarning bir-biriga qanday ulanishi liniya ish samaradorligiga bevosita taʼsir qiladi: konveyer tezliklari, taʼminlash miqdori va saralagichlar quvvati bir-biriga mos boʻlishi kerak.
Mekatronik Makina saralash va qadoqlash liniyalari
Mekatronik Makina sifatida quritilgan meva liniyalarida mahsulotni taʼminlashdan qadoqlash oldidagi sifat nazoratigacha boʻlgan jarayon uskunalarini birlashtiramiz. Konveyerlar, taʼminlash tizimlari, qoʻlda saralash lentalari, lazerli saralagich, rentgen va metall detektori integratsiyasi, tortish tizimlari va qadoqlash liniyalari yagona tizim sifatida loyihalanadi; maqsad mahsulot liniyaga kirgandan yakuniy qadoqqacha xavfsiz, tartibli va nazoratli jarayon yaratish. Mahsulotingiz va liniyangiz uchun taklif sahifasi orqali biz bilan bogʻlaning.
